Avrupa Birliği´nde Hafif Ticari Araçlara İlişkin Yürürlüğe Giren Akıllı Takograf Düzenlemeleri Hakkında Bilgilendirme

SAYIN ÜYEMİZ,

İlgi: TOBB’nin 02.07.2026 tarih ve 9280 sayılı yazısı,

İlgide kayıtlı yazıda, Ülkemizde sayısal takograf sistemine ilişkin kart başvurusu, kişiselleştirme, dağıtım ve sertifikasyon altyapısına yönelik iş ve işlemler, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile TOBB  arasında imzalanan Protokol kapsamında 2010 yılından bu yana TOBB tarafından gerçekleştirildiği belirtilmektedir.

Bu kapsamda, ülkemizin taraf olduğu Uluslararası Karayolu Taşımacılığı Yapan Taşıtlarda Çalışan Personelin Çalışmalarına İlişkin Avrupa Anlaşması (AETR) ile Avrupa Birliği mevzuatında sayısal takograf uygulamalarına ilişkin meydana gelen gelişmeler TOBB tarafından yakından takip edildiği ifade edilmektedir.

 Avrupa Birliği tarafından kabul edilen Mobilite Paketi kapsamında, uluslararası eşya taşımacılığında kullanılan ağırlığı 2,5 ve 3,5 ton arasındaki hafif ticari araçlara (Light Commercial Vehicles-LCV) yönelik akıllı(smart) takograf uygulamasına ilişkin düzenlemeler 1 Temmuz 2026 tarihi itibarıyla yürürlüğe girdiği belirtilmektedir.

 Söz konusu düzenlemelerin yürürlüğe girmesini müteakip, uygulamanın kapsamına ilişkin olarak sektörde farklı değerlendirmelerin yapıldığı, özellikle hafif ticari araçlar ile bu araçları kullanan sürücüler açısından sayısal takograf sistemiyle ilgili bilgi kirliliği oluştuğu belirtilmekte olup,  Avrupa Birliği mevzuatı uyarınca, hafif ticari araçlara ilişkin takograf yükümlülüğü; yalnızca ilgili düzenlemelerde öngörülen şartların birlikte sağlandığı belirli hafif ticari araçlar için söz konusu olup, aracın belirli bir ağırlık aralığında bulunması (2,5 ila 3,5 ton arası) ya da uluslararası taşıma veya kabotaj faaliyeti gerçekleştirmesi tek başına sayısal takograf yükümlülüğü doğurmadığı belirtilmektedir.

Diğer taraftan, başta akıllı (smart) takograf ile ilgili olmak üzere, Avrupa Birliği tarafından yürürlüğe konulan söz konusu düzenlemeler, hâlihazırda Uluslararası Karayolu Taşımacılığı Yapan Taşıtlarda Çalışan Personelin Çalışmalarına İlişkin Avrupa Anlaşması (AETR) kapsamına dâhil edilmemiştir.

Bu itibarla, söz konusu düzenlemelerin yalnızca Avrupa Birliği'nde yürürlüğe girmiş olması nedeniyle, ülkemizde tescilli hafif ticari araçlar ve bu araçları kullanan sürücüler açısından yeni bir sayısal takograf yükümlülüğü bulunmadığı belirtilmektedir.

Konuya ilişkin olarak, Avrupa Birliği düzenlemelerinin kapsamı ile farklı taşıma senaryoları bakımından takograf yükümlülüğünün değerlendirilmesine yönelik hazırlanan kılavuz ekte bilgilerinize sunulmaktadır.

Saygılarımızla 

İbrahim KARAĞÖZ
Genel Sekreter